Σαν σήμερα: 20 Ιουνίου 1978 – Ο φονικός σεισμός στη Θεσσαλονίκη

Tρόμος και αγωνία απλώθηκαν τη Θεσσαλονίκη και τα περίχωρά της τη νύχτα της 20ής Ιουνίου 1978. Λίγο μετά τις 11.00 σημειώθηκε ισχυρός σεισμός μεγέθους 6,5 της κλίμακας Ρίχτερ με εστιακό βάθος δέκα χιλιομέτρων και επίκεντρο την περιοχή ανάμεσα από τις λίμνες Κορώνεια και Βόλβη, μερικά χιλιόμετρα έξω από την πόλη. Η σεισμική δραστηριότητα είχε ξεκινήσει, βέβαια, σχεδόν έναν μήνα νωρίτερα, στις 8 Μαΐου, με ισχυρότερους προσεισμούς εκείνους της 24ης Μαΐου (5,8 Ρίχτερ) και της 19ης Ιουνίου (5,3 Ρίχτερ).

Ο σεισμός της 20ης Ιουνίου προκάλεσε συνολικά τον θάνατο 49 ανθρώπων, οι περισσότεροι εκ των οποίων ήταν ένοικοι της πολυκατοικίας που κατέρρευσε στην πλατεία Ιπποδρομίου. Τραυματίστηκαν εκατοντάδες άνθρωποι, ενώ χιλιάδες ήταν εκείνοι που έμειναν άστεγοι εξαιτίας των υλικών ζημιών που προκλήθηκαν σε κτίρια σε όλον τον νομό Θεσσαλονίκης. Έπειτα από έρευνα των αρχών, εντοπίστηκαν 3.170 κτίρια με σοβαρές βλάβες και 13.918 κτίρια με μέσης και μικρής κλίμακας βλάβες. Εκτεταμένες βλάβες εντοπίστηκαν και σε ιστορικά μνημεία της πόλης, όπως στη Ροτόντα και τον ναό της Παναγίας Αχειροποιήτου. Το συνολικό κόστος της αποκατάστασης των υλικών ζημιών που προκλήθηκαν από τον σεισμό ήταν πολύ υψηλό.

«Ακατοίκητα από προχθές τη νύχτα τα σπίτια της Θεσσαλονίκης. Κάπου μισό εκατομμύριο άνθρωποι, τρομαγμένοι, αναποφάσιστοι να γυρίσουν στις κατοικίες τους, ζουν διασκορπισμένοι σε πλατείες, πάρκα, παραλίες, δρόμους, ενώ δεκάδες χιλιάδες άλλοι με τα αυτοκίνητά τους εγκατέλειψαν ήδη την πόλη και ζήτησαν καταφύγιο σε κοντινές ή μακρινές περιοχές. Ο σεισμός της 24ης Μαΐου και οι μετασεισμικές δονήσεις, που κράτησαν σχεδόν έναν μήνα, είχαν ως αποτέλεσμα να αποκορυφωθεί προχθές τη νύχτα ο πανικός, όταν η μεγαλύτερη μετά το 1932 σεισμική δόνηση τάραξε την πόλη. Ωστόσο, η Θεσσαλονίκη νεοκτισμένη κατά το μεγαλύτερο μέρος της άντεξε στην δοκιμασία. Έμεινε ορθή σ’ έναν σεισμό τόσο μεγάλης εντάσεως – 6,5 της κλίμακας Ρίχτερ – ένταση που είναι ικανή να σωριάσει σε ερείπια μισή πόλη και να προκαλέσει εκατοντάδες θύματα», έγραψε η «Καθημερινή» στο πρωτοσέλιδο της 22ας Ιουνίου.

Σχετικά με τις καταστροφές σε κτίρια, η εφημερίδα ανέφερε ότι «σοβαρές ζημιές έχουν προκληθεί στο κτίριο της αστυνομικής διευθύνσεως, στο κτίριο της γενικής και εθνικής ασφαλείας, σε πέντε αστυνομικά τμήματα, στα υποστυλώματα του πύργου ελέγχου του αεροδρομίου, στα υποστυλώματα του Παλαί ντε Σπορ, σε 3 σχολεία, στην Τεχνική Σχολή “Δημόκριτος”, πολλά κτίρια στο Λαγκαδά και σπίτια των χωριών της περιοχής». Σύμφωνα με το ρεπορτάζ, τα μισά σπίτια του Λαγκαδά κρίθηκαν ακατοίκητα και όλοι σχεδόν οι κάτοικοι της κωμόπολης και των χωριών γύρω από αυτήν εγκατέλειψαν τις οικίες τους φοβούμενοι το ενδεχόμενο κατάρρευσής τους.

Από την πρώτη στιγμή, η πολιτική και πολιτειακή ηγεσία της χώρας βρέθηκε στο πλευρό των σεισμόπληκτων. «Ο πρωθυπουργός κ. Κ. Καραμανλής, αμέσως μετά τον προχθεσινό ισχυρό σεισμό στη Θεσσαλονίκη και μέχρι τις πρωινές ώρες χθες, βρισκόταν σε συνεχή τηλεφωνική επαφή με τις αρχές της συμπρωτεύουσας και έδιδε ο ίδιος οδηγίες και εντολές για την αντιμετώπιση της καταστάσεως που δημιουργήθηκε, την περίθαλψη των τραυματιών και την παροχή βοηθείας προς τους σεισμοπαθείς. […] Με εντολή του κ. Καραμανλή ετέθησαν στη διάθεση της Νομαρχίας Θεσσαλονίκης 27 εκατ. δρχ. για την αντιμετώπιση των επειγουσών αναγκών που δημιουργήθηκαν από τους σεισμούς».

Έως και σήμερα ο σεισμός του 1978 αποτελεί αντικείμενο συζήτησης μεταξύ των μεγαλύτερης ηλικίας κατοίκων της πόλης σε καφενεία και πλατείες. Η πόλη άλλαξε, αλλά οι αναμνήσεις των Θεσσαλονικέων δεν σβήστηκαν στο διάβα του χρόνου. Το χαλασμένο από τις 20 Ιουνίου 1978 ρολόι στη Στοά Μαλακοπή στην Πλατεία Χρηματιστηρίου υπενθυμίζει ακόμα την ώρα του σεισμού. 11.06.

ΠΗΓΗ:kathimerini.gr